॥ श्री दुर्गा सप्तशती ॥ (मार्कण्डेय पुराणान्तर्गत देवी महात्म्यम्) ॥ देवी कवचम् ॥ ॐ नमश्चण्डिकायै। मार्कण्डेय उवाच — ॐ यद्गुह्यं परमं लोके सर्वरक्षाकरं नृणाम्। यन्न कस्यचिदाख्यातं तन्मे ब्रूहि पितामह॥ १ ॥ ब्रह्मोवाच — अस्ति गुह्यतमं विप्र सर्वभूतोपकारकम्। देव्यास्तु कवचं पुण्यं तच्छृणुष्व महामुने॥ २ ॥ प्रथमं शैलपुत्री च द्वितीयं ब्रह्मचारिणी। तृतीयं चन्द्रघण्टेति कूष्माण्डेति चतुर्थकम्॥ ३ ॥ पञ्चमं स्कन्दमातेति षष्ठं कात्यायनीति च। सप्तमं कालरात्रीति महागौरीति चाष्टमम्॥ ४ ॥ नवमं सिद्धिदात्री च नवदुर्गाः प्रकीर्तिताः। उक्तान्येतानि नामानि ब्रह्मणैव महात्मना॥ ५ ॥ अग्निना दह्यमानस्तु शत्रुमध्यगतो रणे। विषमे दुर्गमे चैव भयार्ताः शरणं गताः॥ ६ ॥ न तेषां जायते किञ्चिदशुभं रणसंकटे। नापदं तस्य पश्यामि शोकदुःखभयं न हि॥ ७ ॥ यैस्तु भक्त्या स्मृता नित्यं तेषां वृद्धिः प्रजायते। ये त्वां स्मरन्ति देवेशि रक्षसे तान्न संशयः॥ ८ ॥ प्रेतसंस्था तु चामुण्डा वाराही महिषासना। ऐन्द्री गजसमारूढा वैष्णवी गरुडासना॥ ९ ॥ माहेश्वरी वृषारूढा कौमारी शिखिवाहना। लक्ष्मीः पद्मासना देवी पद्महस्ता हरिप्रिया॥ १० ॥ श्वेतरूपधरा देवी ईश्वरी वृषवाहना। ब्राह्मी हंससमारूढा सर्वाभरणभूषिता॥ ११ ॥ इत्येताः सप्त मातरः सप्त लोकान् विचार्य वै। प्रतिपालन्ति भक्तानां सर्वगा सर्वमातरः॥ १२ ॥ नमस्ते रुद्ररूपिण्यै नमस्ते मधुमर्दिनि। नमः कैटभहारिण्यै नमस्ते महिषार्दिनि॥ १३ ॥ नमस्ते शुम्भहन्त्र्यै च निशुम्भासुरघातिनि। जाग्रतं हि महादेवि जपं सिद्धं कुरुष्व मे॥ १४ ॥ ऐं ह्रीं क्लीं चामुण्डायै विच्चे। ॐ स्वस्ति नो देवी अभिष्टये। इति देवी कवचं सम्पूर्णम्॥ ॥ अर्गला स्तोत्रम् ॥ ॐ नमश्चण्डिकायै। मार्कण्डेय उवाच — जय त्वं देवि चामुण्डे जय भूतार्तिहारिणि। जय सर्वगते देवि कालरात्रि नमोऽस्तु ते॥ १ ॥ जयन्ती मंगला काली भद्रकाली कपालिनी। दुर्गा क्षमा शिवा धात्री स्वाहा स्वधा नमोऽस्तु ते॥ २ ॥ मधुकैटभविद्राविविधातृवरदे नमः। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ ३ ॥ महिषासुरनिर्नाशविधात्रिवरदे नमः। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ ४ ॥ धूम्रनेत्रवधे देवि धर्मकामार्थदायिनि। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ ५ ॥ रक्तबीजवधे देवि चण्डमुण्डविनाशिनि। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ ६ ॥ शुम्भस्यैव निशुम्भस्य धूम्राक्षस्य च मर्दिनि। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ ७ ॥ वन्दिताङ्घ्रियुगे देवि सर्वसौभाग्यदायिनि। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ ८ ॥ अचिन्त्यरूपचरिते सर्वशत्रुविनाशिनि। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ ९ ॥ नतेभ्यः सर्वदा भक्त्या चण्डिके दुरितापहे। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ १० ॥ स्तुवद्भ्यो भक्तिपूर्वं त्वां चण्डिके व्याधिनाशिनि। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ ११ ॥ चण्डिके सततं ये त्वामर्चयन्तीह भक्तितः। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ १२ ॥ देहि सौभाग्यमारोग्यं देहि मे परमं सुखम्। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ १३ ॥ विधेहि द्विषतां नाशं विधेहि बलमुच्चकैः। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ १४ ॥ विधेहि देवि कल्याणं विधेहि परमां श्रियम्। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ १५ ॥ सुरासुरशिरोरत्ननिघृष्टचरणेऽम्बिके। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ १६ ॥ विद्यावन्तं यशस्वन्तं लक्ष्मीवन्तञ्च मां कुरु। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ १७ ॥ प्रचण्डदैत्यदर्पघ्ने चण्डिके प्रणताय मे। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ १८ ॥ चतुर्भुजे चतुर्वक्त्रसंस्तुते परमेश्वरि। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ १९ ॥ कृष्णेन संस्तुते देवि शश्वद्भक्त्या सदाम्बिके। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ २० ॥ हिमाचलसुतानाथसंस्तुते परमेश्वरि। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ २१ ॥ इन्द्राणीपतिसद्भावपूजिते परमेश्वरि। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ २२ ॥ देवि प्रचण्डदोर्दण्डदैत्यदर्पनिषूदिनि। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ २३ ॥ देवि भक्तजनोद्दामदत्तानन्दोदयेऽम्बिके। रूपं देहि जयं देहि यशो देहि द्विषो जहि॥ २४ ॥ पत्नीं मनोरमां देहि मनोवृत्तानुसारिणीम्। तारिणीं दुर्गसंसारसागरस्य कुलोद्भवाम्॥ २५ ॥ इदं स्तोत्रं पठित्वा तु महास्तोत्रं पठेन्नरः। स तु सप्तशतीसंख्यावरमाप्नोति सम्पदाम्॥ २६ ॥ इति अर्गला स्तोत्रं सम्पूर्णम्॥ ॥ कीलकम् ॥ ॐ नमश्चण्डिकायै। मार्कण्डेय उवाच — ॐ विशुद्धज्ञानदेहाय त्रिवेदीदिव्यचक्षुषे। श्रेयःप्राप्तिनिमित्ताय नमः सोमार्धधारिणे॥ १ ॥ सर्वमेतद्विजानीयान्मन्त्राणामपि कीलकम्। सोऽपि क्षेममवाप्नोति सततं जपतां नृणाम्॥ २ ॥ सिद्ध्यन्त्युच्चाटनादीनि वस्तूनि सकलान्यपि। एतेन स्तुवतां देवीं स्तोत्रमात्रेण सिद्ध्यति॥ ३ ॥ न मन्त्रो नौषधं तस्य न किञ्चिदपि विद्यते। विना जप्येन सिद्ध्येत सर्वमुच्चाटनादिकम्॥ ४ ॥ समग्राण्यपि सिद्ध्यन्ति लोकशंकामिमां हरः। कृत्वा निमन्त्रयामास सर्वमेवमिदं शुभम्॥ ५ ॥ स्तोत्रं वै चण्डिकायास्तु तच्च गुह्यं चकार सः। समाप्तिर्न च पुण्यस्य तां यथावन्निबोधत॥ ६ ॥ सोऽपि क्षेममवाप्नोति सर्वमेवं न संशयः। कृष्णायां वा चतुर्दश्यामष्टम्यां वा समाहितः॥ ७ ॥ ददाति प्रतिगृह्णाति नान्यथैषा प्रसीदति। इत्थं रूपेण कीलकं शिवेनोक्तं महात्मना॥ ८ ॥ इति कीलकं सम्पूर्णम्॥ ॥ प्रथमोऽध्यायः — मधुकैटभवधः ॥ (प्रथम चरित्र) ॐ ऐं मार्कण्डेय उवाच — सावर्णिः सूर्यतनयो यो मनुः कथ्यतेऽष्टमः। निशामय तदुत्पत्तिं विस्तराद्गदतो मम॥ १ ॥ महामायां हरेश्चैव यया सम्मोहितं जगत्। तथैव च महादेव्याः संस्तुत्या तद्विलास्यते॥ २ ॥ सावर्णिः सूर्यसम्भूतो मनुः श्राद्धस्य सन्ततिः। तत्कथां विस्तरात्कुर्यां श्रूयतां मम भाषितम्॥ ३ ॥ महामायानुभावेन यथा मन्वन्तराधिपः। स बभूव महाभागः सावर्णिस्तनयो रवेः॥ ४ ॥ स्वारोचिषेऽन्तरे पूर्वं चैत्रवंशसमुद्भवः। सुरथो नाम राजाऽभूत्समस्ते क्षितिमण्डले॥ ५ ॥ तस्य पालयतः सम्यक् प्रजाः पुत्रानिवौरसान्। बभूवुः शत्रवो भूपाः कोलाविध्वंसिनस्तदा॥ ६ ॥ तस्य तैरभवद्युद्धमतिप्रबलदण्डिनः। न्यूनैरपि स तैर्युद्धे कोलाविध्वंसिभिर्जितः॥ ७ ॥ ततः स्वपुरमायातो निजदेशाधिपोऽभवत्। आक्रान्तः स महाभागस्तैस्तदा प्रबलारिभिः॥ ८ ॥ अमात्यैर्बलिभिर्दुष्टैर्दुर्बलस्य दुरात्मभिः। कोशो बलं चापह्रियत तत्रापि स्वपुरे ततः॥ ९ ॥ ततो मृगयाव्याजेन हृतस्वाम्यः स भूपतिः। एकाकी हयमारुह्य जगाम गहनं वनम्॥ १० ॥ [कथा — सुरथ राजा आणि समाधी वैश्य मेधस मुनींकडे जातात] स ददर्शाश्रमं तत्र मुनिवर्यस्य मेधसः। त्वस्थ ऋषिगणैर्जुष्टं मृगपक्षिनिषेवितम्॥ [महामाया — विष्णूची योगनिद्रा] ऋषिरुवाच — महामायां हरेश्चैव यया सम्मोहितं जगत्। सा विद्या परमा मुक्तेर्हेतुभूता सनातनी॥ संसारबन्धहेतुश्च सैव सर्वेश्वरेश्वरी। विष्णोः प्रसुप्तौ जगतामेकार्णवे युगक्षये॥ निद्रां भगवतीं विष्णोरतुलां तेजसः प्रभुः। ब्रह्मा स्तुवन् सदा देवीं मधुकैटभवध्यर्थम्॥ त्वं स्वाहा त्वं स्वधा त्वं हि वषट्कारः स्वरात्मिका। सुधा त्वमक्षरे नित्ये त्रिधा मात्रात्मिका स्थिता॥ अर्धमात्रा स्थिता नित्या यानुच्चार्या विशेषतः। त्वमेव सन्ध्या सावित्री त्वं देवि जननी परा॥ विश्वेश्वरी त्वं परिपालयासि विश्वं त्वमीशानि विसर्गयोग्या। त्वमाश्रिता ईश्वरि सा प्रसीद पृथ्वीश विद्या सकला सुदर्शना॥ [मधु-कैटभ वध] एवं स्तुता तदा देवी तामसी तत्र वेधसम्। विष्णुं च बोधयामास मधुकैटभवध्यर्थम्॥ उत्तस्थौ च जगन्नाथस्तया मुक्तो जनार्दनः। दृष्ट्वा चासुरौ चोग्रौ मधुकैटभावुदारधीः॥ समाधाय च तौ विष्णुः कालमेघाविवोदितौ। निजोरूपरि तौ हत्वा चक्रेण दितिजौ प्रभुः॥ इति प्रथमोऽध्यायः॥ ॥ चतुर्थोऽध्यायः — देवी स्तुतिः ॥ (शक्राद्यस्तुतिः — या देवी सर्वभूतेषु...) ऋषिरुवाच — शक्रादयः सुरगणा निहतेऽतिवीर्ये तस्मिन्दुरात्मनि सुरारिबले च देव्या। तां तुष्टुवुः प्रणतिनम्रशिरोधरांसा वाग्भिः प्रहर्षपुलकोद्गमचारुदेहाः॥ देव्या यया ततमिदं जगदात्मशक्त्या निश्शेषदेवगणशक्तिसमूहमूर्त्या। तामम्बिकामखिलदेवमहर्षिपूज्यां भक्त्या नताः स्म विदधातु शुभानि सा नः॥ १ ॥ यस्याः प्रभावमतुलं भगवाननन्तो ब्रह्मा हरश्च न हि वक्तुमलं बलं च। सा चण्डिकाखिलजगत्परिपालनाय नाशाय चाशुभभयस्य मतिं करोतु॥ २ ॥ या श्रीः स्वयं सुकृतिनां भवनेष्वलक्ष्मीः पापात्मनां कृतधियां हृदयेषु बुद्धिः। श्रद्धा सतां कुलजनप्रभवस्य लज्जा तां त्वां नताः स्म परिपालय देवि विश्वम्॥ ३ ॥ [या देवी सर्वभूतेषु — प्रसिद्ध श्लोक] या देवी सर्वभूतेषु विष्णुमायेति शब्दिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ ४ ॥ या देवी सर्वभूतेषु चेतनेत्यभिधीयते। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ ५ ॥ या देवी सर्वभूतेषु बुद्धिरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ ६ ॥ या देवी सर्वभूतेषु निद्रारूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ ७ ॥ या देवी सर्वभूतेषु क्षुधारूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ ८ ॥ या देवी सर्वभूतेषु छायारूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ ९ ॥ या देवी सर्वभूतेषु शक्तिरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ १० ॥ या देवी सर्वभूतेषु तृष्णारूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ ११ ॥ या देवी सर्वभूतेषु क्षान्तिरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ १२ ॥ या देवी सर्वभूतेषु जातिरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ १३ ॥ या देवी सर्वभूतेषु लज्जारूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ १४ ॥ या देवी सर्वभूतेषु शान्तिरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ १५ ॥ या देवी सर्वभूतेषु श्रद्धारूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ १६ ॥ या देवी सर्वभूतेषु कान्तिरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ १७ ॥ या देवी सर्वभूतेषु लक्ष्मीरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ १८ ॥ या देवी सर्वभूतेषु वृत्तिरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ १९ ॥ या देवी सर्वभूतेषु स्मृतिरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ २० ॥ या देवी सर्वभूतेषु दयारूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ २१ ॥ या देवी सर्वभूतेषु तुष्टिरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ २२ ॥ या देवी सर्वभूतेषु मातृरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ २३ ॥ या देवी सर्वभूतेषु भ्रान्तिरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ २४ ॥ इन्द्रियाणामधिष्ठात्री भूतानां चाखिलेषु या। भूतेषु सततं तस्यै व्याप्तिदेव्यै नमो नमः॥ २५ ॥ चितिरूपेण या कृत्स्नमेतद्व्याप्य स्थिता जगत्। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ २६ ॥ स्तुता सुरैः पूर्वमभीष्टसंश्रयात्तथा सुरेन्द्रेण दिनेषु सेविता। करोतु सा नः शुभहेतुरीश्वरी शुभानि भद्राण्यभिहन्तु चापदः॥ २७ ॥ या सांप्रतं चोद्धतदैत्यतापितैरस्माभिरीशा च सुरैर्नमस्यते। या च स्मृता तत्क्षणमेव हन्ति नः सर्वापदो भक्तिविनम्रमूर्तिभिः॥ २८ ॥ इति चतुर्थोऽध्यायः॥ ॥ एकादशोऽध्यायः — नारायणी स्तुतिः ॥ ऋषिरुवाच — देवैर्महर्षिभिर्ब्रह्मा ब्रह्मणा चर्चितोऽभवत्। सन्तुष्टाऽभ्यर्चिता सम्यग्देवी प्राह सुरानिदम्॥ देव्युवाच — भूयश्च शतवार्षिक्यामनावृष्ट्यामनम्भसि। मुनिभिः संस्मृता भूयो ह्यम्भसि प्राणधारिणी॥ ततो वर्षिष्यत्यहमार्तमानसैर्मुनिभिः सम्यगवीक्ष्यमाणा। शाकम्भरीत्यत्र यथा विशुद्धा भविष्यामि तदा प्रसिद्धा॥ ततश्चाहं वैदरिशैर्निहन्मि वक्रान्महासुरान्। रक्तदन्तिका देवि ततो मां प्रवदिष्यन्ति॥ भीमदेवी भविष्यामि तदा भीमो भयंकरः। भ्रामरी चैव मे नाम प्रसिद्धं भविष्यति॥ इत्थं यदा यदा बाधा दानवोत्था भविष्यति। तदा तदाऽवतीर्याहं करिष्याम्यरिसंक्षयम्॥ [नारायणी स्तुति] देवा ऊचुः — नमो देव्यै महादेव्यै शिवायै सततं नमः। नमः प्रकृत्यै भद्रायै नियताः प्रणताः स्म ताम्॥ १ ॥ रौद्रायै नमो नित्यायै गौर्यै धात्र्यै नमो नमः। ज्योत्स्नायै चेन्दुरूपिण्यै सुखायै सततं नमः॥ २ ॥ कल्याण्यै प्रणतां वृद्ध्यै सिद्ध्यै कुर्मो नमो नमः। नैऋत्यै भूभृतां लक्ष्म्यै शर्वाण्यै ते नमो नमः॥ ३ ॥ दुर्गायै दुर्गपारायै सारायै सर्वकारिण्यै। ख्यात्यै तथैव कृष्णायै धूम्रायै सततं नमः॥ ४ ॥ अतिसौम्यातिरौद्रायै नतास्तस्यै नमो नमः। नमो जगत्प्रतिष्ठायै देव्यै कृत्यै नमो नमः॥ ५ ॥ या देवी सर्वभूतेषु विष्णुमायेति शब्दिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ ६ ॥ या देवी सर्वभूतेषु चेतनेत्यभिधीयते। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ ७ ॥ या देवी सर्वभूतेषु बुद्धिरूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥ ८ ॥ नमः सर्वहिताय देव्यै नमो लक्ष्म्यै शुभाय च। नमो देव्यै महादेव्यै शिवायै सततं नमः॥ सृष्ट्यै नमो नमः। स्थित्यै नमो नमः। संहृत्यै नमो नमः। इन्द्राणी परमैश्वर्यविश्वविजयदक्षिणे। तस्मै रक्ष महादेवि महासुरनिषूदिनि॥ शूले पाहि नो देवि पाहि खड्गेन चाम्बिके। घण्टास्वनेन नः पाहि चापज्यानिःस्वनेन च॥ प्राच्यां रक्ष प्रतीच्यां च चण्डिके रक्ष दक्षिणे। भ्रामणेनात्मशूलस्य उत्तरस्यां तथेश्वरि॥ सौम्यानि यानि रूपाणि त्रैलोक्ये विचरन्ति ते। यानि चात्यर्थघोराणि तै रक्षास्मांस्तथा भुवम्॥ सर्वस्वरूपे सर्वेशे सर्वशक्तिसमन्विते। भयेभ्यस्त्राहि नो देवि दुर्गे देवि नमोऽस्तु ते॥ एतत्ते वदनं सौम्यं लोचनत्रयभूषितम्। पातु नः सर्वभीतिभ्यः कात्यायनि नमोऽस्तु ते॥ ज्वालाकरालमत्युग्रमशेषासुरसूदनम्। त्रिशूलं पातु नो भीतेर्भद्रकालि नमोऽस्तु ते॥ हिनस्ति दैत्यतेजांसि स्वनेनापूर्य या जगत्। सा घण्टा पातु नो देवि पापेभ्योऽनः सुतानिव॥ सर्वमंगलमांगल्ये शिवे सर्वार्थसाधिके। शरण्ये त्र्यम्बके गौरि नारायणि नमोऽस्तु ते॥ सृष्टिस्थितिविनाशानां शक्तिभूते सनातनि। गुणाश्रये गुणमये नारायणि नमोऽस्तु ते॥ शरणागतदीनार्तपरित्राणपरायणे। सर्वस्यार्तिहरे देवि नारायणि नमोऽस्तु ते॥ सर्वस्वरूपे सर्वेशे सर्वशक्तिसमन्विते। भयेभ्यस्त्राहि नो देवि दुर्गे देवि नमोऽस्तु ते॥ रोगानशेषानपहंसि तुष्टा रुष्टा तु कामान् सकलानभीष्टान्। त्वामाश्रितानां न विपन्नराणां त्वामाश्रिता ह्याश्रयतां प्रयान्ति॥ सर्वाबाधाप्रशमनं त्रैलोक्यस्याखिलेश्वरि। एवमेव त्वया कार्यमस्मद्वैरिविनाशनम्॥ इति एकादशोऽध्यायः॥ ॥ इति श्री मार्कण्डेयपुराणे देवीमाहात्म्ये दुर्गासप्तशती (प्रमुख अध्याय) सम्पूर्णा ॥