Stotra Collection
मनाचे श्लोक
Manache Shlok (by Samarth Ramdas)
Rama
॥ श्री गणेशाय नमः ॥
18px
॥ श्रीसमर्थरामदासस्वामीकृत मनाचे श्लोक ॥
गणाधीश जो ईश सर्वां गुणांचा ।
मुळारंभ आरंभ तो निर्गुणाचा ।
म्हणे दास विश्वास नाही गुणांचा ।
पुढे तो सदा राखणा निर्गुणाचा ॥ १ ॥
मना सज्जना भक्तिपंथेचि जावें ।
तरी श्रीहरी पाविजेतो स्वभावें ।
जनीं निंद्य तें सर्व सोडूनि द्यावें ।
जनीं वंद्य ते सर्व भावें करावें ॥ २ ॥
प्रभाते मनी राम चिंतीत जावा ।
पुढें वैखरी राम आधीं वदावा ।
सदाचार हा थोर सोडूं नये तो ।
जनीं तोचि तो मानवी धन्य होतो ॥ ३ ॥
मना वासना दुष्ट कामा न ये रे ।
मना सर्वथा पापबुद्धी नको रे ।
मना सर्वथा नीति सोडूं नको हो ।
मना अन्यायें सर्वथा राहूं नको हो ॥ ४ ॥
मना पापसंकल्प सोडूनि द्यावा ।
मना सत्यसंकल्प जीवीं धरावा ।
मना कल्पना ते नको वीषयांची ।
विकारें घडे हो जनीं सर्व ची ची ॥ ५ ॥
जनीं सर्वसूखी असा कोण आहे ।
विचारें मना तूंचि शोधूनि पाहें ।
मना त्वांचि रे पूर्वसंचीत केलें ।
तयासारिखें भोगणें प्राप्त झालें ॥ ६ ॥
घडी घालवूं नये ती वायां दवडूं ।
सदा सर्वदा देवचिंतन करावें ।
जनीं तोचि तो सज्जन ओळखावा ।
मना सद्गुरू तोचि रे गूज द्यावा ॥ ७ ॥
मना एक रे श्रीहरीचे भजन ।
वृथा काय रे करिसी कीं कुंथन ।
सदा राम निष्ठा धरीं रे मना ।
म्हणे दास विश्वास बाळगी मना ॥ ८ ॥
मना राघवीणीं दृढ भाव धरीं ।
मना मत्सरें सर्वदा वाव सरी ।
मना सत्य तें सत्य वाचे वदावें ।
मना मिथ्य तें मिथ्य सोडूनि द्यावें ॥ ९ ॥
देवा किंकर होऊनी वागणूक ।
समर्पण रे वृत्ति जीवीं धरावी ।
मना सर्वथा सर्व हें राम माझा ।
म्हणे दास सांडीव संदेह ऊजा ॥ १० ॥
मना मत्सरें कोणाचा घात केला ।
परी शेवटीं तोचि होतो बुडाला ।
दुजां ऐकतां कोण विश्वासलें ।
म्हणोनी मना सत्य शोधीत जावें ॥ ११ ॥
मना सर्वथा सार शोधीत जावें ।
नसे हें नसे हें मनाशी ठसावें ।
जगीं पाहतां लोक हे स्वार्थबुद्धी ।
जनीं दास म्हणे मना रे प्रबुद्धी ॥ १२ ॥
सदा सर्वदा योग वैराग्य घ्यावें ।
जनीं सत्य तें नित्य वाचे वदावें ।
जनीं जाणता तोचि साधू म्हणावा ।
मना कल्पना सोडि संसार त्यावा ॥ १३ ॥
मना कोपना बैसले आसनावरी ।
विवेकें चि रे मारिलें दैत्यवरी ।
जिवा मारिलें जीवना सोडवीलें ।
मना सज्जना राघवीं ठेविलें ॥ १४ ॥
सदा मानसीं तोचि तो राम पाहे ।
तया रामविण सर्व हें मिथ्य आहे ।
जनीं पाहतां दृश्य हें नाशिवंत ।
म्हणोनि सदा रामनामीं रत व्हा अत्यंत ॥ १५ ॥
मना श्रेष्ठ धर्मीं दृढ भाव धरीं ।
मना अन्यायासी मनीं स्थान नोहे री ।
मनीं दुर्जनाचा कधी संग नोहे ।
म्हणे दास नीसंग हा सज्जनोहे ॥ १६ ॥
नको रे मना क्रोध हा खेदकारी ।
नको रे मना काम हा अंतकारी ।
नको रे मना सर्वदा मद्यपानीं ।
नको रे मना तूं चुको सज्जनांनीं ॥ १७ ॥
मना सज्जनां संगतीं बुद्धि वाढे ।
मना दुर्जनां संगतीं नीति बुडे ।
म्हणोनि कदा संग सोडूं नये तो ।
जनीं धन्य तो सर्वदा सज्जनो तो ॥ १८ ॥
मनीं गर्व अंगी नको मानवाला ।
नको मत्सरू सर्वदा भूतजाला ।
सदा नम्र वृत्ती धरावी मनाने ।
जनीं सार या रामनामीं जगाने ॥ १९ ॥
नको रे मना द्रव्य तें पूर परावें ।
नको रे मना स्वार्थबुद्धी धरावें ।
घडे भोगणे कर्मयोगें घडावें ।
विवेकें सदा सत्पथा लागि जावें ॥ २० ॥
मनाचीये शत्रू मनानेंच मारीं ।
मनाचीये मित्रू मनाने विचारीं ।
मना एकल्या सर्वही साह्य होतें ।
मना एकल्या सर्वही कार्य होतें ॥ २१ ॥
सदा सर्वदा हा असतो विवेक ।
सदा सर्वदा हा असतो विशेष ।
तया विश्वाचा सर्व मालक एक ।
तया सर्वसाक्षी असे तोचि एक ॥ २२ ॥
मना राघवाविण आशा नको रे ।
मना दृश्य हें स्वप्नवत सर्व रे ।
मना पुण्य कीर्तीविणें सर्व फांसे ।
म्हणे दास सांगो किती राम ऐसे ॥ २३ ॥
सदा देवकाजीं झिजे देह ज्याचा ।
सदा धर्मकाजीं झिजे देह ज्याचा ।
सदा दीनकाजीं झिजे देह ज्याचा ।
धन्य धन्य तो दास सर्वोत्तमाचा ॥ २४ ॥
नको रे मना यातना सोसवेना ।
नको रे मना द्रव्य हें लोभवेना ।
नको रे मना स्पर्श वासनेचा ।
म्हणे दास तो सांग भजनाचा ॥ २५ ॥
मना राम हा नित्य सत्यीं वसावा ।
मना काम हा वैरभावें नसावा ।
मना पाप संकल्प तो सर्व त्यागा ।
म्हणे दास विश्वास माझा यथा गा ॥ २६ ॥
मना सर्व लोकांप्रती नम्र व्हावें ।
मना सज्जनाचेनी गुणें गुण घ्यावें ।
मना सत्कृतीचा सदा सांग पंथा ।
म्हणे दास विश्वास तो रामकांता ॥ २७ ॥
सदा सर्वदा हरिचा दास व्हावें ।
सदा सर्वदा पुण्य आचारि जावें ।
सदा श्रेष्ठ तें कर्म यावें करावें ।
म्हणे दास ऐसे मना बोध घ्यावे ॥ २८ ॥
मना वक्त्र तें सर्वदा रामनाम ।
मना हस्त ते सर्वदा रामकाम ।
मना सर्वदा राम हृदयीं वसावा ।
म्हणे दास त्या रामरूपें दिसावा ॥ २९ ॥
नको रे मना गर्व अंगी धरूं ।
नको रे मना दंभ वृत्ती करूं ।
नको रे मना सर्वदा शोक-चिंता ।
म्हणे दास ध्यावा सदा रामकांता ॥ ३० ॥
॥ इति श्रीसमर्थरामदासस्वामीकृत मनाचे श्लोक (प्रथम ३० श्लोक) ॥
Benefits
Regular recitation of Manache Shlok increases mental focus, sharpens discriminative intellect, destroys negative thoughts, and strengthens good conduct. Devotion to Rama increases. The mind becomes calm and stable. Self-confidence grows. It provides guidance for an ethical path in daily life.
#ramdas#manache-shlok#marathi#stotra#rama#mind#philosophy
मनाचे श्लोक
Manache Shlok (by Samarth Ramdas) — 1/5
॥ श्रीसमर्थरामदासस्वामीकृत मनाचे श्लोक ॥
गणाधीश जो ईश सर्वां गुणांचा ।
मुळारंभ आरंभ तो निर्गुणाचा ।
म्हणे दास विश्वास नाही गुणांचा ।
पुढे तो सदा राखणा निर्गुणाचा ॥ १ ॥
मना सज्जना भक्तिपंथेचि जावें ।
तरी श्रीहरी पाविजेतो स्वभावें ।
जनीं निंद्य तें सर्व सोडूनि द्यावें ।
जनीं वंद्य ते सर्व भावें करावें ॥ २ ॥
प्रभाते मनी राम चिंतीत जावा ।
पुढें वैखरी राम आधीं वदावा ।
सदाचार हा थोर सोडूं नये तो ।
जनीं तोचि तो मानवी धन्य होतो ॥ ३ ॥
मना वासना दुष्ट कामा न ये रे ।
मना सर्वथा पापबुद्धी नको रे ।
मना सर्वथा नीति सोडूं नको हो ।
मना अन्यायें सर्वथा राहूं नको हो ॥ ४ ॥
मना पापसंकल्प सोडूनि द्यावा ।
मना सत्यसंकल्प जीवीं धरावा ।
मना कल्पना ते नको वीषयांची ।
विकारें घडे हो जनीं सर्व ची ची ॥ ५ ॥
जनीं सर्वसूखी असा कोण आहे ।
विचारें मना तूंचि शोधूनि पाहें ।
मना त्वांचि रे पूर्वसंचीत केलें ।
तयासारिखें भोगणें प्राप्त झालें ॥ ६ ॥
घडी घालवूं नये ती वायां दवडूं ।
सदा सर्वदा देवचिंतन करावें ।
जनीं तोचि तो सज्जन ओळखावा ।
मना सद्गुरू तोचि रे गूज द्यावा ॥ ७ ॥
मनाचे श्लोक
Manache Shlok (by Samarth Ramdas) — 2/5
मना एक रे श्रीहरीचे भजन ।
वृथा काय रे करिसी कीं कुंथन ।
सदा राम निष्ठा धरीं रे मना ।
म्हणे दास विश्वास बाळगी मना ॥ ८ ॥
मना राघवीणीं दृढ भाव धरीं ।
मना मत्सरें सर्वदा वाव सरी ।
मना सत्य तें सत्य वाचे वदावें ।
मना मिथ्य तें मिथ्य सोडूनि द्यावें ॥ ९ ॥
देवा किंकर होऊनी वागणूक ।
समर्पण रे वृत्ति जीवीं धरावी ।
मना सर्वथा सर्व हें राम माझा ।
म्हणे दास सांडीव संदेह ऊजा ॥ १० ॥
मना मत्सरें कोणाचा घात केला ।
परी शेवटीं तोचि होतो बुडाला ।
दुजां ऐकतां कोण विश्वासलें ।
म्हणोनी मना सत्य शोधीत जावें ॥ ११ ॥
मना सर्वथा सार शोधीत जावें ।
नसे हें नसे हें मनाशी ठसावें ।
जगीं पाहतां लोक हे स्वार्थबुद्धी ।
जनीं दास म्हणे मना रे प्रबुद्धी ॥ १२ ॥
सदा सर्वदा योग वैराग्य घ्यावें ।
जनीं सत्य तें नित्य वाचे वदावें ।
जनीं जाणता तोचि साधू म्हणावा ।
मना कल्पना सोडि संसार त्यावा ॥ १३ ॥
मना कोपना बैसले आसनावरी ।
विवेकें चि रे मारिलें दैत्यवरी ।
जिवा मारिलें जीवना सोडवीलें ।
मना सज्जना राघवीं ठेविलें ॥ १४ ॥
मनाचे श्लोक
Manache Shlok (by Samarth Ramdas) — 3/5
सदा मानसीं तोचि तो राम पाहे ।
तया रामविण सर्व हें मिथ्य आहे ।
जनीं पाहतां दृश्य हें नाशिवंत ।
म्हणोनि सदा रामनामीं रत व्हा अत्यंत ॥ १५ ॥
मना श्रेष्ठ धर्मीं दृढ भाव धरीं ।
मना अन्यायासी मनीं स्थान नोहे री ।
मनीं दुर्जनाचा कधी संग नोहे ।
म्हणे दास नीसंग हा सज्जनोहे ॥ १६ ॥
नको रे मना क्रोध हा खेदकारी ।
नको रे मना काम हा अंतकारी ।
नको रे मना सर्वदा मद्यपानीं ।
नको रे मना तूं चुको सज्जनांनीं ॥ १७ ॥
मना सज्जनां संगतीं बुद्धि वाढे ।
मना दुर्जनां संगतीं नीति बुडे ।
म्हणोनि कदा संग सोडूं नये तो ।
जनीं धन्य तो सर्वदा सज्जनो तो ॥ १८ ॥
मनीं गर्व अंगी नको मानवाला ।
नको मत्सरू सर्वदा भूतजाला ।
सदा नम्र वृत्ती धरावी मनाने ।
जनीं सार या रामनामीं जगाने ॥ १९ ॥
नको रे मना द्रव्य तें पूर परावें ।
नको रे मना स्वार्थबुद्धी धरावें ।
घडे भोगणे कर्मयोगें घडावें ।
विवेकें सदा सत्पथा लागि जावें ॥ २० ॥
मनाचीये शत्रू मनानेंच मारीं ।
मनाचीये मित्रू मनाने विचारीं ।
मना एकल्या सर्वही साह्य होतें ।
मना एकल्या सर्वही कार्य होतें ॥ २१ ॥
सदा सर्वदा हा असतो विवेक ।
मनाचे श्लोक
Manache Shlok (by Samarth Ramdas) — 4/5
सदा सर्वदा हा असतो विशेष ।
तया विश्वाचा सर्व मालक एक ।
तया सर्वसाक्षी असे तोचि एक ॥ २२ ॥
मना राघवाविण आशा नको रे ।
मना दृश्य हें स्वप्नवत सर्व रे ।
मना पुण्य कीर्तीविणें सर्व फांसे ।
म्हणे दास सांगो किती राम ऐसे ॥ २३ ॥
सदा देवकाजीं झिजे देह ज्याचा ।
सदा धर्मकाजीं झिजे देह ज्याचा ।
सदा दीनकाजीं झिजे देह ज्याचा ।
धन्य धन्य तो दास सर्वोत्तमाचा ॥ २४ ॥
नको रे मना यातना सोसवेना ।
नको रे मना द्रव्य हें लोभवेना ।
नको रे मना स्पर्श वासनेचा ।
म्हणे दास तो सांग भजनाचा ॥ २५ ॥
मना राम हा नित्य सत्यीं वसावा ।
मना काम हा वैरभावें नसावा ।
मना पाप संकल्प तो सर्व त्यागा ।
म्हणे दास विश्वास माझा यथा गा ॥ २६ ॥
मना सर्व लोकांप्रती नम्र व्हावें ।
मना सज्जनाचेनी गुणें गुण घ्यावें ।
मना सत्कृतीचा सदा सांग पंथा ।
म्हणे दास विश्वास तो रामकांता ॥ २७ ॥
सदा सर्वदा हरिचा दास व्हावें ।
सदा सर्वदा पुण्य आचारि जावें ।
सदा श्रेष्ठ तें कर्म यावें करावें ।
म्हणे दास ऐसे मना बोध घ्यावे ॥ २८ ॥
मना वक्त्र तें सर्वदा रामनाम ।
मना हस्त ते सर्वदा रामकाम ।
मनाचे श्लोक
Manache Shlok (by Samarth Ramdas) — 5/5
मना सर्वदा राम हृदयीं वसावा ।
म्हणे दास त्या रामरूपें दिसावा ॥ २९ ॥
नको रे मना गर्व अंगी धरूं ।
नको रे मना दंभ वृत्ती करूं ।
नको रे मना सर्वदा शोक-चिंता ।
म्हणे दास ध्यावा सदा रामकांता ॥ ३० ॥
॥ इति श्रीसमर्थरामदासस्वामीकृत मनाचे श्लोक (प्रथम ३० श्लोक) ॥
मनाचे श्लोक
Manache Shlok (by Samarth Ramdas) — Meaning & Benefits
Meaning
Manache Shlok is an extremely popular spiritual poem in Marathi composed by Samarth Ramdas Swami. With a total of 205 verses, Ramdas Swami counsels the mind. Follow the path of devotion, never abandon good conduct, discard sinful resolves, hold truthful resolutions, keep the company of the virtuous, abandon pride-jealousy-anger-lust, always chant Rama's name, maintain discrimination, and wear out the body in service of God, Dharma, and the needy. The famous saying 'Manacheye shatru mananech mari' (The enemies of the mind must be conquered by the mind itself) is from this composition.
Benefits
Regular recitation of Manache Shlok increases mental focus, sharpens discriminative intellect, destroys negative thoughts, and strengthens good conduct. Devotion to Rama increases. The mind becomes calm and stable. Self-confidence grows. It provides guidance for an ethical path in daily life.